Budujemy piwnicę ogrodową


Niegdyś piwnice były w każdym gospodarstwie, służyły do przechowywania płodów rolnych i żywności. We współczesnym świecie supermarketów stały się niepotrzebne. Ale czy na pewno? Teraz, kiedy nowo budowane domy nie mają podpiwniczeń, wiele osób z sentymentem wspomina czasy zsiadłego mleka i serów wyciąganych z chłodnej czeluści. Może więc warto wrócić do dawnych lat i wybudować piwnicę w ogrodzie?

Piwnica zgodnie z tradycją

Budowla powinna być zagłębiona w gruncie i dobrze zaizolowana przed wilgocią oraz zmianami temperatury. Wtedy w jej wnętrzu przez cały rok temperatura będzie się wahała między 5 a 8°CPrzekrój podłużny piwnicy. Budowlę tę mimo tradycyjnej formy najlepiej wykonać ze zbrojonego betonu i zaizolować nowoczesnymi materiałami. Warto też zbudować przedsionek, który zapobiegnie przedostawaniu się powietrza bezpośrednio z dworu do komory głównej.
Przekrój poprzeczny piwnicy.Bardzo ważne są otwory wentylacyjne, ponieważ regulują temperaturę i wilgotność wewnątrz pomieszczenia. Jesienią należy je zamykać korkami, na przykład z drewnianych skrzyń wypełnionych styropianem. Dawniej używano do tego celu słomy.

Wszystkie wymiary podane w centymetrach.

1. Wykop
Po wyznaczeniu zarysu piwnicy należy zrobić wykop, głębszy w miejscu ławy fundamentowej o 30 cm. Wykop powinien być szerszy od piwnicy, a jego ściany zabezpieczone przed osuwaniem się gruntu deskowaniem lub ukształtowanym spadkiem.

Uwaga! Wierzchnią, żyzną warstwę gleby z wykopu pod piwnicę najlepiej ułożyć w pryzmę niedaleko budowli. Na zakończenie prac posłuży do przygotowania podłoża pod  rośliny, którymi obsadzimy piwnicę.

2. Fundament i ściany

Pod ławą fundamentową trzeba ułożyć 10-centymetrową warstwę chudego betonu. Następnie po jego związaniu należy ustawić deskowanie ławy fundamentowej i ułożyć beton klasy B15 (według nowej normy C12/15). Po jego związaniu deskowanie rozbiera się, a przestrzeń ograniczoną ławą fundamentową wypełnia się piaskiem i zagęszcza go (piasek powinien być równo z krawędziami betonu). Na tak przygotowanej warstwie trzeba ułożyć izolację przeciwwilgociową poziomą podłogi (papa na osnowie poliestrowej klejona na lepiku asfaltowym, kładziona na gorąco z zakładem 5 cm), która będzie połączona z izolacją ścian. Zamiast papy można użyć folii izolacyjnej stosowanej w budownictwie.
Następnie wykonuje się deskowanie ścian, uważając, aby nie uszkodzić położonej wcześniej izolacji podłogi. Ściany grubości 30 cm należy zazbroić prętami stalowymi średnicy 16 mm w siatce o oczkach co 40 cm. Po ustabilizowaniu zbrojenia wypełnia się deskowanie betonem B25 (C20/25), zagęszczając kolejne warstwy urządzeniem wibrującym. Trzeba pamiętać o tym, aby pozostawić wąsy prętów zbrojeniowych, które zostaną połączone ze zbrojeniem stropu, oraz otworów wentylacyjnych pozostawionych w trakcie murowania ściany. 



Fundament i ściany.






3. Schody i posadzka

Po stwardnieniu betonu (trwa to około czterech tygodni) należy rozebrać deskowanie ścian i wykonać fundament oraz profil schodów wewnątrz piwnicy z betonu klasy B20 (C16/20).
Profil schodów powinien być pomniejszony o grubość zaprawy i okładziny kamiennej, którą zostaną wykończone stopnie. Po obu stronach schodów w przedsionku można zrobić półki kamienne. Usytuowane na różnych poziomach umożliwią wykorzystanie tego miejsca do przechowywania produktów spożywczych w zróżnicowanej temperaturze. Po związaniu betonu schody licuje się kamieniem łamanym układanym na zaprawie cementowej.
Posadzki w przedsionku i w komorze głównej piwnicy najlepiej jest zrobić z kamiennych kostek brukowych (na przykład porfiru, granitu albo bazaltu). Układa się je na podsypce piaskowej grubości 10 cm.



Schody i posadzka.

4. Strop
Na posadzce należy ustawić rusztowanie podtrzymujące deskowanie stropu. Najlepiej zrobić strop łukowy, który poza tym, że wzmocni konstrukcję, stworzy wrażenie prawdziwej starej piwnicy. Strop podobnie jak ściany musi być zbrojony (siatka z prętów średnicy 16 mm o oczkach 20 cm połączona z wąsami zbrojenia ścian). Tutaj konieczne jest bardzo dobre zagęszczenie mieszanki betonowej urządzeniem wibrującym. Po czterech tygodniach, gdy beton zwiąże (w tym czasie należy pielęgnować konstrukcję, polewając ją wodą), można przystąpić do izolacji ścian i stropu.

5. Izolacja
Na zewnętrznej powierzchni ścian w głównej części piwnicy kolejno kładzie się:
- warstwę wyrównującą (zaprawa wyrównawcza zagruntowana substancjami gruntującymi);
- izolację przeciwwilgociową (papa izolacyjna na osnowie poliestrowej klejona na lepik asfaltowy na gorąco);
- izolację termiczną (styropian grubości 10 cm przyklejany na lepik asfaltowy na gorąco).
Natomiast na stropie układa się:
- warstwę wyrównującą (zaprawa wyrównawcza zagruntowana substancjami gruntującymi);
- paroizolację;
- izolację termiczną (styropian grubości 10 cm);
- izolację przeciwwilgociową (papa izolacyjna na osnowie poliestrowej klejona na lepik asfaltowy na gorąco);
- warstwę chroniącą izolację (geowłóknina);
- ochronę mechaniczną (folia twarda profilowana);
- drenaż (keramzyt);
- warstwę filtrującą (agrowłóknina).
Umieszczenie tych warstw na stropie umożliwi nam wykorzystanie dachu piwnicy jako niewielkiego ogrodu. Będziemy go mogli zadarnić trawą albo posadzić na nim inne rośliny (najlepiej wieloletnie) z małymi krzewami włącznie.
Podobnie izoluje się ściany i dach przedsionka. Jedyną różnicę stanowi cieńsza izolacja termiczna (zamiast 10-centymetrowej warstwy styropianu wystarczy 5 cm).


Izolacja.


6. Wejście

Po ułożeniu izolacji możemy przystąpić do wykonania ściany z kamienia łamanego jako głównego wejścia do piwnicy. W tym celu należy zrobić fundament na głębokość 1 m i po jego stwardnieniu wymurować ścianę z kamienia, łącząc elementy zaprawą cementową. Z równo ociosanych kamieni trzeba wykonać ościeże otworu drzwiowego, pamiętając, by w trakcie murowania umieszczać na odpowiednich wysokościach zawiasy drzwi i ewentualne zabezpieczenia zamka lub zasuwy.
Po wymurowaniu ściany spoiny między kamieniami fuguje się zaprawą. Zamiast niej można zastosować gotową barwną fugę, by uzyskać efekt starego muru. Na styku ściany murowanej i konstrukcji żelbetowej piwnicy trzeba zostawić szczelinę dylatacyjną. Jest ona potrzebna, aby na skutek ruchów podłoża nie następowały pęknięcia budowli.
W celu zabezpieczenia takiej szczeliny przed przeciekaniem umieszcza się w niej dwie warstwy papy izolacyjnej przyklejonej substancją bitumiczną, a krawędzie zalepia się kitem bitumicznym.



Wejście.


7. Wentylacja
Otwory wentylacyjne wykonuje się po uprzednim częściowym zakopaniu ścian zewnętrznych piwnicy i ustabilizowaniu gruntu zagęszczarką. Następnie w deskowaniu robi się ściany otworu wentylacyjnego, stosując zbrojenie i beton klasy B25 (C20/25), a po związaniu betonu kładzie się izolację. Można ją zrobić z keramzytu (zwieńczenia otworów tworzą zbyt duże łuki i trudno je zaizolować styropianem). Najlepszy jest specjalny keramzyt w workach, które układa się na krzywiźnie. Na koniec muruje się z kamienia łamanego otwory zewnętrzne podobnie jak frontową kamienną ścianę.



Wentylacja.

8. Schody zewnętrzne i wgłębnik
Przed wejściem do piwnicy można zrobić schody betonowe licowane kamieniem łamanym (na przykład granitem), a po obu stronach murki oporowe podobne do ściany wejściowej. Przed drzwiami dobrze będzie wyglądał bruk kamienny z kostek ułożonych na podsypce piaskowej grubości 10 cm. Utworzony w ten sposób wgłębnik powinien mieć odwodnienie, które zapobiegnie zbieraniu się wody opadowej. W tym celu pod nawierzchnią należy wykopać studzienkę chłonną i przykryć ją żeliwną kratką ściekową.

Schody zewnętrzne i wgłębnik.


9. Wykończenie
Ostatnim etapem budowy jest zamontowanie solidnych drzwi. Powinny one dobrze izolować wnętrze piwnicy od powietrza z zewnątrz (od tego zależy stała temperatura w komorze piwnicy).  Następnie trzeba wykończyć wnętrze budowli. Jej ściany mogą co prawda pozostać betonowe, ale lepiej obłożyć je na przykład kamienną okładziną na zaprawie cementowej. Dzięki temu wnętrze nabierze klimatu starej budowli. Na koniec pozostaje przykrycie piwnicy ziemią. Jej grubość na stropie powinna wynosić około 60 cm.
Ziemię sypie się warstwami 20-30-centymetrowymi i każdą z nich dokładnie się ubija (najlepiej zagęszczarką). Na wierzchu powinna się znaleźć urodzajna warstwa gleby, którą przed przystąpieniem do budowy zgromadziliśmy na pryzmie. Będzie w niej można posadzić rośliny (nawet niewielkie krzewy) lub założyć trawnik.
Przed umieszczeniem w piwnicy produktów spożywczych musimy ją schłodzić, pozostawiając otwartą w chłodną noc.

Co warto wiedzieć

Miejsce.
Powinno być ocienione, ale nie w sąsiedztwie drzew (korzenie mogą uszkadzać konstrukcję budowli). W przeciwnym razie należy wykonać wokół korzeni ekrany zapobiegające przerastaniu. Teren powinien być suchy, bez zbierającej się wody opadowej.
Wejście. Trzeba umieścić od północy. Dzięki temu ściana frontowa będzie się mniej nagrzewać i w konsekwencji temperatura wewnątrz piwnicy będzie niższa. Otwory wentylacyjne najlepiej skierować na wschód.
Pozwolenie. Piwnica jest budowlą, która wymaga pozwolenia na budowę. Nie ma natomiast ograniczeń dotyczących jej odległości od granicy działki. Przepisy odnoszą się bowiem tylko do ścian budynków znajdujących się ponad powierzchnią gruntu. Trzeba jednak pamiętać, że taka budowla nie może powodować, że wody opadowe będą spływały na teren sąsiedniej nieruchomości.

Kiedy odwodnienie?

Jeżeli na działce jest wysoki poziom wód gruntowych, konieczne jest zrobienie odwodnienia wokół ścian i ewentualnie pod podłogą piwnicy jeszcze przed przystąpieniem do budowania ławy fundamentowej. W tym celu stosuje się system drenów ułożonych na warstwie żwiru, kierujących wodę do studzienki chłonnej.
Na ściany zewnętrzne dodatkowo można położyć styropian z rowkami drenażowymi (filtracyjny), który zwiększy grubość warstwy izolacji termicznej i ułatwi odprowadzanie nadmiaru wody gromadzącej się wokół budowli. Budowę studzienki chłonnej powinny poprzedzić badania geotechniczne, na podstawie których zostanie określona głębokość, na jakiej znajduje się przepuszczalna warstwa gruntu. Od tego zależy głębokość studzienki.

Rośliny na dodatek (eb-g)

Niezbędnym elementem wykończenia piwnicy są rośliny. Mają znaczenie praktyczne i zdobią.
Obsadzona roślinami kopuła piwnicy przypomina malownicze wzgórze. Dzieląc przestrzeń ogrodu, sprawia, że staje się on bardziej dynamiczny. Ale rośliny okrywające piwnicę to nie tylko ozdoba:
- zadarniając powierzchnię podłoża, utrudniają wzrost chwastom;
- korzenie przerastające ziemię przeciwdziałają jej wymywaniu i osuwaniu się po pochyłości piwnicy;
- pędy i liście tworzą dodatkową izolację – latem zapobiegają nadmiernemu nagrzewaniu się gleby, zimą zaschnięte części roślin chronią ją przed przemarzaniem.

Jakie wybrać?
Ziemia na zboczach piwnicy szybko przesycha i – ponieważ jest dobrze wyeksponowana – latem zwykle nadmiernie się nagrzewa.
To sprawia, że warunki wzrostu nie są łatwe i nie wszystkie rośliny można tu posadzić. Najlepsze są te polecane na suche i piaszczyste stanowiska. Dobrze, jeżeli rozrastają się za pomocą kłączy albo rozłogów, bo będą skutecznie stabilizować podłoże. Godne polecenia są niskie byliny ozdobne, które rozsiewając się, tworzą naturalne kobierce, oraz zioła lubiące słońce i ciepło (w nagrzanych miejscach są nawet bardziej aromatyczne). Można tu też sadzić mało wymagające niewielkie krzewy.

Na słoneczne zbocza
Byliny: bodziszek czerwony, głowienka wielkokwiatowa, goździk kropkowany i siny, kocimiętka Faassena, kostrzewa sina, łyszczec rozesłany, przetacznik kłosowy, rogownica kutnerowata, rozchodniki, rojniki, szałwia łąkowa i omszona, wiesiołek missouryjski.
Zioła: hizop lekarski, lawenda wąskolistna, lebiodka pospolita, macierzanki, rumian szlachetny, trybula, tymianek właściwy, złocień maruna.
Krzewy: berberysy, irga płożąca i Dammera, odmiany kosodrzewiny, niskie i płożące odmiany jałowca chińskiego, płożącego i pospolitego, pięciornik krzewiasty, róża pomarszczona.

Do cienia
Byliny: barwinek pospolity, dąbrówka rozłogowa, gajowiec żółty, konwalia majowa.
Krzewy: irga Dammera, trzmielina Fortune’a oraz bluszcz pospolity.
Uwaga ta strona utrzymuje się dzięki reklamą . Każdy kliknięcie w nie daje mi parę groszy. Nie bądź sknera .Z góry dzięki

Popularne posty z tego bloga

Drewniany balkon

Niemcy. Własny dom w Unii

Jak zrobić .Czapka kominowa.