Cegła. Jak starzeją się materiały. Piękne po latach


Ceglane elewacje są bardzo trwałe. Skutecznie chronią przed wiatrem, deszczem i mrozem. Można sprawić, że bardzo długo będą wyglądały jak nowe.

Jest materiałem budowlanym sprawdzonym i budzącym zaufanie. Dzięki swojej trwałości cegła kojarzy się z solidnością i przytulnym domem. Zadbane elewacje ceglane nawet po latach przyciągają wzrok i wzbudzają szacunek.

Stare i postarzane

W przeszłości były powszechnie używane na terenach ubogich w kamień. Stosowano je przez wiele stuleci jako materiał zarówno konstrukcyjny, jak i elewacyjny.
Elewacje z cegły dominują na północy i zachodzie Polski oraz na Śląsku.
Na Pomorzu, Warmii, w okolicach Bydgoszczy spotykamy dobrze zachowane przykłady budownictwa szkieletowego – pruskiego muru, którego konstrukcję tworzyły słupy i rygle drewniane, a wypełnieniem były cegły otynkowane lub nie. Do tej pory można podziwiać ich piękno. Urodę starych, podniszczonych cegieł naśladują cegły postarzane. Proces ich formowania jest wzorowany na tradycyjnym, ręcznym. Na niektórych widać wyraźne ślady wypału węgla. Różnią się między sobą powierzchnią lica i barwą.

Klinkierowe i licowe

Współczesne elewacje z cegieł są bardzo trwałe. Znak budowlany daje pewność, że produkt przeznaczony na elewację jest zgodny z normą. O podziale na rodzaje cegieł decyduje ich nasiąkliwość: klinkierowe mają nasiąkliwość do 6%, licowe – do 16%, licowe naśladujące ręcznie formowane – do 19%.
Cegły przeznaczone na elewację muszą być mrozoodporne, czyli powinny przejść pomyślnie próbę 25 cykli zamrażania i rozmrażania. Te o mniejszej nasiąkliwości są jednak znacznie bardziej wytrzymałe na mróz. Cegły elewacyjne są odporne na brud, zwłaszcza te gładkie i lekko błyszczące, na których osiada mniej kurzu. Szybciej brudzą się te naśladujące ręcznie formowane. Barwę cegieł elewacyjnych uzyskuje się przez zmieszanie glin najwyższej jakości, bez sztucznych domieszek. Dzięki temu utrzymuje się przez wiele lat. Wysoka temperatura wypalania klinkieru (około 1100°C) sprawia, że ma on bardziej spieczony czerep niż cegły licowe, jest mniej porowaty i bardziej odporny na wpływ czynników atmosferycznych oraz korozję biologiczną. Materiały do wyrobu cegieł nie mogą zawierać marglu, a zawartość soli powinna być śladowa, aby nie powodowała wykwitów solnych. Ich źródłem mogą być jednak wszystkie elementy konstrukcyjne ściany, przez które przechodzi woda. Gdy cegła wchłania wilgoć, sole zawarte w wodzie z czasem krystalizują się na licu

Aby cegła była piękna jak najdłużej
Jeśli chcemy ją zachować w dobrej kondycji, warto się dowiedzieć, co zrobić, aby zawsze wyglądała dobrze. Elewacja z cegły będzie cieszyła przez lata i nie będzie sprawiała problemów, jeżeli zadbamy o jej staranne wykonanie. Spoina powinna być pełna, musi być zlicowana z murem, chociaż jej kształt może być wklęsły. Uszkodzenia spoin mogą prowadzić do przenikania wody przez ceglaną elewację. Dlatego trzeba je naprawiać i o nie dbać.
Podczas przerw w pracach elewacyjnych konieczne jest przykrycie postawionego muru. Dzięki temu zaprawa nie będzie wypłukiwana.
Równie ważne jak staranne położenie są zabiegi pielęgnacyjne i konserwujące.
Czyszczenie wodą. Gdy na elewacji osiądzie kurz i brud, czyści się ją wodą lub parą pod ciśnieniem, myje gąbką wodą z węża. Nie powinno się przesadnie moczyć elewacji.
Impregnowanie. To sposób zabezpieczania cegieł o nasiąkliwości powyżej 6%. Należy zwłaszcza nasączyć impregnatem miejsca szczególnie narażone na wilgoć, takie jak cokoły czy parapety. Impregnat wydobywa barwę i fakturę cegieł, równocześnie lekko je przyciemnia. Wnika w strukturę materiału i zabezpiecza go skutecznie na trzy do siedmiu lat. Ogranicza chłonność i chroni przed zabrudzeniem. Dzięki niemu osiadający na cegle brud łatwiej spłucze deszcz. Nadmiar preparatu trzeba zebrać, tak aby dwie-trzy minuty po nałożeniu powierzchnia była matowa, nie powinna się błyszczeć. Preparat zalegający na powierzchni niechłonnej będzie się lepił i przyciągał kurz. Należy używać impregnatów umożliwiających oddychanie cegieł, czyli tych, które nie zamykają mikroporów. Dzięki nim mur oddaje wilgoć na zewnątrz. W zależności od chłonności cegły litr impregnatu wystarcza na nasączenie od 3 do 15 m² powierzchni.
Pokrywanie preparatami ochronnymi. Służą do ochrony przed zabrudzeniem i zaplamieniem cegieł o nasiąkliwości poniżej 6%. Zabezpieczają warstwę zewnętrzną cegieł, w przeciwieństwie do impregnatów nie wnikają w głąb materiału. Nie zmieniają wyglądu powierzchni cegły, nie przyciemniają jej. Bardzo cienką warstwę preparatu ochronnego powinno się nałożyć dwukrotnie dobrze wyciśniętym wałkiem. Najpierw pionowo, po godzinie poziomo, tak aby dokładnie pokryła całą elewację. Preparaty zabezpieczają powierzchnię cegieł na pięć do siedmiu lat.
Usuwanie zanieczyszczeń. Resztki spoin powinny być zmyte w półtorej do dwóch godzin po zafugowaniu. Ponieważ środki przeznaczone do usuwania wykwitów solnych oraz zabrudzeń cementowych i wapiennych są znacznie silniejsze, można je usuwać nawet po dłuższym czasie. Są też bardziej inwazyjne, dlatego przed ich zmyciem należy wykonać próbkę na mało widocznej cegle. Wykwity solne można usunąć koncentratem na bazie kwasów rozcieńczonym wodą, który wiąże się z chlorkiem zawartym w soli. Naniesiony na zabrudzoną powierzchnię preparat zmywa się średnio twardą szczotką ryżową po mniej więcej 20 min.
Zabrudzenia należy usuwać, gdy cegły są suche. Przed czyszczeniem oraz po nim elewację należy obficie zrosić wodą.
Środki przeciwdziałające korozji biologicznej. Zarażone cegły opryskuje się preparatami rozcieńczonymi z wodą. Niektóre preparaty powinny być użyte nawet trzykrotnie.
Proporcje wody i środka dobiera się w zależności od stopnia zabrudzenia elewacji. Gdy nalot sczernieje (najczęściej po kilku godzinach), zabrudzenia należy zeszczotkować i zmyć wodą. 



Cegła szlachetnieje z wiekiem (Roman Gonciarz, architekt; ceglane fragmenty elewacji są charakterystycznymi detalami jego domów)

W epoce ekspansji tworzyw sztucznych w budownictwie cegła z materiału pospolitego w XIX i XX wieku stała się materiałem luksusowym, szlachetnym. Poza tym elewacje ceglane – o ile nie są to tylko ściany, które nie doczekały się tynku – są dużo trwalsze od tynkowanych. Nie wymagają kosztownej konserwacji. Starzeją się wolno i, rzec by można, godnie. Mimo uszczerbków strukturalnych i zmian kolorystycznych powodowanych zabrudzeniem lub silnym oddziaływaniem zanieczyszczonego środowiska są materiałem z charakterystyczną fakturą, wdzięcznym, żywym kolorystycznie, emanującym ciepłem naturalnych ceglastych barw. Najchętniej stosuję te, które są najbliższe zwykłym, solidnym cegłom z minionych stuleci. Ich atut to różnorodność – bogate przebarwienia, ale w gamie barw charakterystycznych dla tradycyjnie wypalanej ceramiki. Unikam kolorów jednolitych oraz nienaturalnych dla cegieł, takich jak ciemne brązy. Przy nieskazitelności geometrycznej przypominają w murach czekoladowe tabliczki. Spotyka się wiele wzorów naśladujących stare cegły, które mają przypominać wiekową ceramikę. Moim zdaniem w większości są to próby nieudane.

CZYM CHRONIĆ CEGŁY?

Środki do impregnacji i zabezpieczania cegieł:
- Sarsil – klinkier,
- Siloksan SV 190,
- Funcosil,
- HMK-S33.

Usuwanie zacieków cementowych i resztek zapraw:
- CL55,
- Szop,
- Alcutex AC,
- Sarsil – czyścik,
- HG – preparat do czyszczenia klinkieru i elewacji.

Zwalczanie grzybów, glonów i pleśni:
- Boramon,
- Intox U,
- Alcutex Ac,
- Alcutex Sterylan D.

CEGŁY SILIKATOWE TRZEBA IMPREGNOWAĆ (Tomasz Kuczyński, doradca techniczny firmy Xella Region Zachód)

Elewacje z cegły silikatowej mają nasiąkliwość od 14 do 16%, są więc mrozoodporne. Zawartość wapna sprawia, że są też odporne na korozję biologiczną – wapno niszczy drobnoustroje, zapobiega rozwojowi pleśni oraz innych grzybów. Elewacje z cegły silikatowej należy zawsze nasączać środkami impregnującymi niezmniejszającymi paroprzepuszczalności ściany. Dzięki impregnatom ściana mniej się brudzi, a osadzający się na niej kurz można zmyć myjką ciśnieniową. Chronią przed długotrwałym działaniem wilgoci i pozwalają na długi czas zachować naturalny kolor cegły licowej. Impregnaty zabezpieczają powierzchnię elewacji na dwa do pięciu lat, zależy to od zastosowanego środka. Niezaimpregnowana powierzchnia w czasie deszczu staje się nieco ciemniejsza. Przy stałym zawilgoceniu elewacji silikatowej mogą się pojawić glony i porosty.
Ważne jest dokładne wypełnienie spoin poziomych i pionowych, ograniczy to przedostawanie się wody opadowej do wnętrza ściany. Podczas spoinowania należy uważać, aby nie powstały miejsca, w których może się zbierać lód, śnieg, woda. Spoina nie może być w postaci płaskiej krawędzi, powinna tworzyć rynienkę, która umożliwi jej spłynięcie. Impregnację najlepiej wykonać po zrobieniu spoin. W ten sposób zabezpieczymy środkiem hydrofobowym całą ścianę.

Poznaj swoją przyszłość

Jedna z najlepszych wróżek w Polsce Wróżka Mira Elżbieta Sobczyk odpowiada na pytania na swoim Facebooku  lub przez e-mail. Problemy ze zdrowiem lub w sprawach "miłosnych" ? A może interesują Cię kwestie finansowe?  Sprawdź swoją przyszłość. Jej odpowiedzi pomogły już tysiącom ludzi w Polsce. Można się z nią skontaktować Jej profil na Facebooku lub http://twojawrozka24.pl
Podobne posty