Jaki sejf wybrać?




Nawet jeśli włamywaczowi uda się dostać do domu, rzadko kiedy ma dość dużo czasu, by pokonać kolejne zabezpieczenia. Można więc liczyć na to, że cenne przedmioty schowane w sejfie nie padną jego łupem. Oczywiście pod warunkiem że nie da się go wynieść w całości.
.Klasę odporności na włamanie podajemy według PN-EN 1143-1. Wszystkie przedstawione sejfy mają certyfikat IMP w Warszawie. Ceny brutto z kwietnia 2005 r.

Systemy alarmowe, kraty, szyby antywłamaniowe, zły pies – te i podobne zabezpieczenia służą do ochrony przede wszystkim przed agresją z zewnątrz.
Sejfy chronią nasze drobiazgi i dokumenty także przed zagrożeniem ze strony osób, które przebywają w domu za naszą zgodą: gości, znajomych, współpracowników czy nawet rodziny. To właśnie kradzieże dokonywane przez znane nam osoby, chociaż w statystykach zajmują daleką pozycję, bywają najbardziej dokuczliwe.
Sejf, zwłaszcza jeśli jest połączony z alarmem i systemem monitoringu, stanowi jedno z najskuteczniejszych zabezpieczeń gotówki, informacji i cennych przedmiotów.

Ważne parametry

Sejfy mogą chronić to, co w nich schowamy, nie tylko przed kradzieżą, ale także przed pożarem. Do tego, co chcemy przechowywać, należy dopasować klasę, odporność na wysoką temperaturę i pojemność sejfu.
Klasa. Do oceny wytrzymałości sejfów na przełamanie służą klasy odporności oznaczane cyfrą arabską 0 i cyframi rzymskimi od I do X (według PN-EN 1143-1). Przyznanie klasy poprzedzają badania, podczas których sprawdza się, jaki dostęp przestępca może mieć do wnętrza sejfu – całkowity (otwór o średnicy 350 mm) czy częściowy (otwór o średnicy 125 mm) – w zależności od użytych narzędzi.
Najniższą odporność mają sejfy zaliczane do klas 0 i I, ale do domów jednorodzinnych te klasy od 0 do IV są w większości wypadków wystarczające.
Od klasy sejfu zależy także wartość przedmiotów, które można w nim przechowywać. W praktyce oznacza to maksymalną kwotę, na jaką można je ubezpieczyć w firmie ubezpieczeniowej. Dlatego często zamiast klasy sejfu (lub równolegle z nią) sprzedawcy podają wartość, do jakiej można ubezpieczyć przechowywane w nim rzeczy.
W sejfach klasy I można bezpiecznie przechowywać do 0,5 jednostki przeliczeniowej, w sejfach klasy II – do 1,5.
Jeśli sejf jest podłączony do systemu alarmowego wysokiej klasy, można trzymać w nim dobra o około dwukrotnie większej wartości:
- w sejfach I klasy – 1,3 jednostki przeliczeniowej,
- w sejfach II klasy – 3 jednostki.
Ognioodporność. Jeżeli sejf ma zabezpieczyć przechowywane w nim przedmioty również przed spaleniem, musi być ognioodporny. Temperatura w takim sejfie nie przekracza 50°C przy jedno- lub dwugodzinnym działaniu temperatury ponad 1000°C. Oznacza to, że w jego wnętrzu są bezpieczne nawet informacje zawarte na nośnikach magnetycznych. Po pożarze większość sejfów może być otwarta wyłącznie przez fachowca i nie nadaje się do dalszego użytku.
Sejfy ognioodporne do przechowywania dokumentów papierowych gwarantują utrzymanie w środku temperatury nie wyższej niż 150°C, ale nie można w nich przechowywać dysków ani dyskietek.
Pojemność. Nowoczesne sejfy produkuje się z materiałów, które pozwalają na znaczne zmniejszenie grubości ścian w stosunku do materiałów tradycyjnych. Dzięki temu przy tych samych wymiarach zewnętrznych objętość ich wnętrza jest blisko dwukrotnie większa.
Kupując sejf, trzeba sprawdzić, czy podawane przez producenta wymiary zewnętrzne uwzględniają zawiasy i wystające elementy szyfratorów, oraz ustalić kierunek i kąt otwarcia drzwi, aby można było w pełni wykorzystać wnętrze sejfu.

Jakie zamki?

Przy przechowywaniu wartościowych rzeczy zwykle zaleca się stosowanie dwóch rodzajów zamknięć. Najlepiej, gdy zasada ich działania jest odmienna. Prwdopodobieństwo tego, że włamywaczowi uda się pokonać dwa różnie działające zamk-nięcia, jest niewielkie.
Zwykle sejfy są wyposażone w zamki mechaniczne i elektroniczne. Mechaniczne mogą być otwierane kluczem lub za pomocą szyfratora. Dwa rodzaje zamknięć, a więc i dwa klucze (jeden na przykład elektroniczny), w dużym stopniu chronią przed wymuszonym otwarciem czy przed otwarciem ukradzionym kluczem.
Sejfy starego typu, z zamkami otwieranymi kluczem w podobny sposób jak zamki w drzwiach, nie są najlepszym zabezpieczeniem. Po pierwsze dlatego, że klucz można zwykle dorobić. Po drugie, taki zamek łatwiej niż elektroniczny „otworzyć” za pomocą materiału wybuchowego.
Zamki elektroniczne mogą mieć wiele funkcji, które dodatkowo zwiększają odporność sejfów na włamanie. Są to między innymi:
- możliwość ustalenia godzin i dni otwierania;
- opóźnienie otwarcia – można na przykład ustalić czas między kolejnymi otwarciami lub opóźnienie otwarcia po wprowadzeniu prawidłowego kodu;
- możliwość zmiany ustaleń czasowego dostępu przed ich wygaśnięciem;
- różnicowanie terminów dostępu poszczególnych użytkowników sejfu;
- czasowe blokowanie zamków w razie błędnego wprowadzenia kodu;
- sterowanie otwarciem za pomocą dodatkowych sygnałów zewnętrznych.
Aby zabezpieczyć się przed otwarciem sejfu pod przymusem, warto wybrać zamek elektroniczny umożliwiający ustawianie przedziału czasowego, w którym nie może go otworzyć nawet właściciel. Taki przedział czasowy można ustawiać z wyprzedzeniem wielu dni. Można też połączyć wymuszone otwarcie sejfu – otwarcie przez właściciela, lecz ze specjalnym błędem – z uruchomieniem dyskretnego sygnału alarmowego powiadamiającego centrum monitorowania o napadzie.

Gdzie i jak zamontować sejf?

Gdzie? Miejsce na sejf musi spełniać kilka warunków:
- nie może się rzucać w oczy;
- powinno być możliwie dyskretne, ale dostęp do niego nie może być ograniczony (nie można nagle wypraszać gości, aby dostać się do sejfu);
- musi umożliwiać odpowiednio wytrzymałe zamocowanie sejfu (nie może to więc być ściana w drewnianym domu ani cienka ściana działowa);
- sejf nie może być w miejscu, w którym w czasie powodzi zbierze się woda.
Sejfy są często montowane na dolnej kondygnacji domu. Może się więc zdarzyć, że na skutek awarii woda w pomieszczeniu osiągnie poziom kilkudziesięciu centymetrów. Dlatego sejf powinno się umieścić powyżej możliwego poziomu zalania albo kupić wodoszczelny.
Jeśli sejf ma być używany kilka razy dziennie, warto zamontować zamiast jednego dwa, jeden otwierany często, drugi ukryty, o którym nie muszą wiedzieć nawet inni domownicy.
Jak? Dobre mocowanie jest niezwykle ważne, ponieważ musi uniemożliwić wyrwanie sejfu z podłoża i wywiezienie w miejsce, w którym przestępca będzie mógł dostatecznie długo otwierać go, używając odpowiednich narzędzi.
Sejfy domowe są zwykle mocowane w ścianie lub do stropu. Montaż trzeba przeprowadzić zgodnie z zaleceniami producenta.
Te o wadze mniejszej niż 1000 kg muszą mieć fabrycznie przygotowane otwory do kotwienia lub kołnierze. Cięższe można montować dopiero po sprawdzeniu, czy strop ma odpowiednią wytrzymałość, i ewentualnie za pomocą dodatkowej konstrukcji tak rozłożyć ciężar, aby nie przekroczyć dopuszczalnego nacisku na metr kwadratowy.

Ile kosztują sejfy?
Małe sejfy, nawet tego samego producenta i tej samej wielkości mogą się bardzo różnić ceną w zależności od zamontowanego w nich zamka lub zestawu zamków. Dobre zamki kosztują nieraz więcej niż sejf!
Znaczne różnice cen mogą wynikać także z klasy sejfu. Producenci często wykorzystują bowiem te same obudowy do produkcji sejfów o różnej wytrzymałości. Ten o większej wytrzymałości będzie droższy, ponieważ będzie miał inne wypełnienie między pancerzem zewnętrznym a kasetą wewnętrzną. Z tego powodu może być też znacznie cięższy i zanim się go kupi, warto sprawdzić, czy podłoga w domu wytrzyma takie obciążenie. Różnica wagi sejfów o podobnych wymiarach może być nawet dwu-, czterokrotna.
Trzeba koniecznie sprawdzić, czy sejf ma fabrycznie przygotowane miejsce na czujkę elektroniczną wykrywającą próby otwarcia go metodami niszczącymi. Jest to szczególnie ważne w przypadku sejfów ognioodpornych, ponieważ nie wolno ich nawiercać.

JEDNOSTKA PRZELICZENIOWA

To wartość przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia za ubiegły kwartał (wynagrodzenie to jest ogłaszane przez prezesa GUS w Monitorze Polskim) pomnożona przez 120. Obecnie wynosi ona 290 000 zł.

RODZAJE SEJFÓW

- ścienne – przeznaczone do wmurowania w ścianę, zaopatrzone w specjalne kołnierze;
- podłogowe – mocowane do stropu;
- meblowe – z wyglądu przypominające zwykły mebel;
- biurowe – z miejscem na dokumenty;
- do przechowywania broni;
- ognioodporne – na dokumenty lub broń;
- do przechowywania laptopów;
- kasjerskie z wrzutnią lub bez.

Uwaga! Kluczy nie wolno przechowywać w jednym miejscu. Kształt i konstrukcja klucza mechanicznego powinny uniemożliwiać dorobienie duplikatu na podstawie odcisku.

PAMIĘTAJ
- Nie wolno się chwalić posiadaniem sejfu. Jeśli będziemy o nim opowiadać, sami stworzymy legendę o skarbie w naszym domu.
- Informacja o zamontowanym sejfie żyje kilkadziesiąt lat. Grzeczny mały chłopczyk, ze strony którego nie spodziewamy się żadnego zagrożenia, po latach może się okazać bezwzględnym przestępcą.
- Jeżeli o sejfie wiedzą dzieci, możesz mieć pewność, że wkrótce dowiedzą się także sąsiedzi i rodzice przyjaciół dzieci.

TAJNE POMIESZCZENIA I SKRYTKI

Jeżeli obawiamy się, że koszt zakupu sejfu przekroczy wartość przechowywanych w nim przedmiotów, możemy się zdecydować na ich oznakowanie, zrobienie skrytki lub przygotowanie ukrytego pomieszczenia.

Planując budynek, można w nim przewidzieć niewielkie ukryte pomieszczenie (o powierzchni na przykład 3 m²). Jeśli wejście do niego będzie starannie zamaskowane i nikt niepowołany nie będzie o nim wiedział, to w razie krótko trwającego włamania czy napadu może się doskonale sprawdzić. Podobnie jest ze skrytkami. Dobrze pomyślane i starannie zrobione mogą być nawet skuteczniejsze niż sejf, zwłaszcza gdy nie ma innych oznak posiadania dużego majątku. Nie można podać szczegółowej recepty na dobrą skrytkę. Opisanie najlepszych skrytek natychmiast uczyni je nieskutecznymi. Z całą pewnością nie warto jednak chować cennych rzeczy w lodówce, szafie z bielizną, cukiernicy, pod dywanem, w tapczanie, w książkach, kwiatkach czy żyrandolu, bo o tym wie każdy przestępca. Niestety, łatwiej wymienić te miejsca, w których nie należy chować cennych rzeczy, niż poradzić, gdzie i jak je dobrze ukryć.

Uwaga! Jeśli zamierzamy przechowywać w sejfie rzeczy o dużej wartości, ubezpieczyciel może zażądać zamontowania go przez wyspecjalizowaną firmę.

Na straży mienia (Kinga Herma, ekspert PZU)

Przez nasz dom przewija się sporo obcych osób – kontrolerzy, znajomi dzieci – a okazja czyni złodzieja. Tymczasem zwykła szafa metalowa jest wystarczającą przeszkodą dla takiego „rabusia z przypadku”, natomiast profesjonalny sejf będzie trudny do sforsowania nawet przez „fachowca” i nie strawi go ogień.

Dawno już minęły czasy, kiedy gotówkę przechowywano w książkach, a drogocenne przedmioty w bieliźniarce. Dziś, gdy chcemy być spokojni o ważne dokumenty, bezcenną biżuterię po babci, czeki czy drogi aparat fotograficzny, wyposażamy się w profesjonalny sprzęt.
Im wyższa klasa sejfu, tym większa odporność na stosowane przez włamywaczy narzędzia i metody. Od klasy jest też uzależniona maksymalna wartość przechowywanych w sejfie przedmiotów, przykładowo w sejfach klasy I jest to od 0,5 do 1,3 jednostki przeliczeniowej (jedna jednostka przeliczeniowa to według GUS 120 średnich pensji krajowych). Drzwi sejfu są wyposażone w atestowane zamki zabezpieczające przed wybiciem i przewierceniem, także ściany – dzięki specjalnej wielowarstwowej budowie – mają wysoką odporność na sforsowanie. Dodatkowe zabezpieczenia to między innymi: cichy alarm (wymuszone otwarcie generuje dyskretne przesłanie sygnału do agencji ochrony), podwójne szyfrowanie zamka, możliwość opóźnienia otwarcia specjalnym szyfrem.
Są też sejfy ognioodporne (temperatura wewnątrz nich nie przekroczy 50°C przy jedno- lub dwugodzinnym działaniu temperatury 1090°C).
Bezpieczne będą w nich nawet informacje zawarte na nośnikach magnetycznych – w pamięci komputerowej czy na dyskietce. Jeśli koszt sejfu przekroczyłby wartość przechowywanych w nim przedmiotów, lepiej wybrać skrytkę albo ukryte pomieszczenie – sprytnie zamaskowane, otwierane w nietypowy sposób mogą być wystarczającym zabezpieczeniem, szczególnie podczas krótko trwającego włamania.