Azbestowy demontaż


Dwóch ludzi siedzi na dachu, odrywają eternit i zrzucają go na ziemię – nad rozbijającymi się płytami unoszą się tumany pyłu. To typowy obrazek wyjęty z naszej rzeczywistości. Skutki zastosowania metody „zrób to sam“ mogą być dramatyczne. Zatrudnianie profesjonalnych ekip do demontażu płyt azbestowo-cementowych to nie luksusowy wymysł, ale... konieczność.

Właściciel domu nie powinien sam dokonywać demontażu materiałów zawierających azbest, lecz zlecić prace koncesjonowanemu wykonawcy. Nie może to być firma dekarska bez uprawnień do demontażu wyrobów zawierających azbest. Choćby nawet chciała się podjąć zdejmowania eternitu z dachu, nie dysponuje odpowiednim sprzętem i nie ma przeszkolonych pracowników. Dlatego nie będzie w stanie zagwarantować wystarczającej ochrony przed azbestowym pyłem.

Na początku był papier

Lista firm, które otrzymały zgodę na usuwanie wyrobów zawierających azbest, znajduje się w wydziałach ochrony środowiska starostw powiatów.
Jeśli wybiera się wykonawcę, który przeprowadzi prace demontażowe, należy przedstawić mu „Ocenę stanu i możliwości bezpiecznego użytkowania wyrobów zawierających azbest”. Zgodnie z obowiązującym prawem właściciel może sam wykonać identyfikację azbestu albo zlecić ją akredytowanemu laboratorium.
Następny etap to podpisanie z firmą wykonawczą umowy na usuwanie wyrobów zawierających azbest z budynku i terenu, na którym były wykonywane prace.
Należy zadbać o to, by w umowie jasno zostały określone obowiązki stron – również te dotyczące zabezpieczenia przed emisją azbestu w trakcie prac. Z reguły wykonanie odpowiednich zabezpieczeń bierze na siebie wykonawca, jednak dobrze będzie, gdy zapisy na ten temat znajdą się w umowie.
Na 30 dni przed planowanym rozpoczęciem właściciel prac musi do terenowego organu nadzoru budowlanego dokonać zgłoszenia wynikającego z Prawa budowlanego.
Na firmie wykonawczej z chwilą otrzymania zlecenia spoczywa obowiązek powiadomienia dwóch instytucji – inspektora nadzoru budowlanego i inspekcji pracy – o zamiarze wejścia na budowę. Instytucjom tym powinny zostać przekazane informacje na siedem dni przed rozpoczęciem robót. W zgłoszeniach powinny zostać podane: zakres planowanych robót, informacja o sposobie ich przeprowadzania (rodzaj prac, czas ich trwania, liczba wykonujących je osób), szacunkowa ilość powstałych w czasie rozbiórki odpadów azbestowych oraz numer decyzji pozwalającej firmie na demontaż materiałów zawierających azbest na danym terenie.
Należy także dołączyć aktualną „Ocenę stanu...” wypełnioną przez właściciela domu.
Uwaga! Ze względu na dobrosąsiedzkie stosunki właściciel domu powinien poinformować sąsiadów o terminie usuwania materiałów zawierających azbest oraz o sposobach zabezpieczenia przed ich szkodliwym wpływem.

Plany i dokumenty


Przed przystąpieniem do demontażu wykonawca musi sporządzić plan prac związanych z wykonaniem robót. Powinny w nim zostać uwzględnione szczegółowe informacje o postępowaniu zmniejszającym narażenie pracowników i osób przebywających w pobliżu remontowanego domu na szkodliwe działanie azbestu. Taki plan musi się znajdować w dokumentach firmy przeprowadzającej demontaż.
Przed wejściem na plac budowy pracownicy muszą mieć trzy dokumenty: aktualne badania lekarskie, zaświadczenie, że zapoznali się z oceną ryzyka zawodowego, oraz udokumentowane przeszkolenie w zakresie prac związanych z demontażem azbestu.
Niezależnie od tego przed rozpoczęciem prac zawsze musi zostać przeprowadzone szkolenie przypominające zasady postępowania z wyrobami zawierającymi azbest.

Przygotowania

Przed demontażem eternitu teren wokół domu (mniej więcej 3 m) powinien zostać wydzielony biało-czerwoną taśmą. Dodatkowo muszą zostać umieszczone tablice ostrzegawcze: „Uwaga! Zagrożenie azbestem”, „Osobom nieupoważnionym wstęp wzbroniony” albo „Zagrożenie azbestem krokidolitem”.
Obowiązek ogrodzenia terenu prac i wywieszenia tablic ostrzegawczych z reguły spoczywa na firmie dokonującej demontażu.
Nasze przepisy nie precyzują, czy właściciel może znajdować się w pobliżu domu podczas wykonywania prac. Na pewno powinien być poza ogrodzoną strefą. Procedury ustalone przez Ministerstwo Gospodarki nakazują natomiast zastosowanie takich zabezpieczeń jak uszczelnienie otworów okiennych i drzwiowych nie tylko w domu, w którym są prowadzone prace, lecz także w budynkach znajdujących się w bardzo bliskim sąsiedztwie – przylegających do strefy prac.
Wprawdzie wykonawca nie musi mieć własnych mierników wykrywających stężenie włókien azbestu w powietrzu, ale powinien zlecić wykonanie takich badań powietrza na stanowiskach pracy specjalistycznemu laboratorium. Jeżeli stężenie włókien jest zbyt wysokie, należy doprowadzić do obniżenia go do dopuszczalnej normy. Gdy prace są przeprowadzane na dachu, najskuteczniejszą i prostą metodą jest zraszanie powierzchni eternitu wodą lub wodą z dodatkiem środka neutralizującego, który wiąże włókna azbestu.  

Granica zagrożonej strefy nie może być bliżej niż 1 m od chodników.

Pracujący na wysokości muszą mieć pasy ochronne, linę asekuracyjną i kask.

Rzut oka na ekipę

Pracownicy firmy wykonawczej powinni chronić skórę przed włóknami azbestu – muszą mieć kaski, rękawice, ochraniacze, kombinezony ochronne i maski jednorazowego użytku ze Znakiem Bezpieczeństwa B.
Mają całkowity zakaz zdejmowania środków ochrony układu oddechowego w strefie zagrożenia. Nie mogą pić, jeść, palić papierosów. Nie mogą także przechowywać swoich rzeczy osobistych na terenie wydzielonej strefy.

Zalecane jest, by ekipa wykonawcza była wyposażona w odzież jednorazowego użytku.

Pokrycie dachu przez cały czas trwania prac powinno być zraszane wodą.
Odspajanie elementów, które są trwale przymocowane do podłoża, jest wykonywane za pomocą ręcznych lub wolnoobrotowych narzędzi mechanicznych – najlepiej, jeśli są one wyposażone w instalacje odciągające powietrze.

Płyt i kształtek zawierających azbest nie należy łamać, kruszyć ani rozbijać.

Demontaż

Ekipa powinna liczyć co najmniej cztery osoby – dwie na dachu i dwie odbierające i przygotowujące zdjęty eternit do transportu.
Pracownicy nie powinni dostawać się na dach przez wyłazy, ale wchodząc po drabinie. Dzięki temu nie będą przechodzić przez dom i wnosić na butach azbestowych włókien. Jedynie w sytuacji gdy dom nie jest jeszcze zamieszkany, zdemontowane i zapakowane wyroby zawierające azbest mogą być podawane przez otwory w dachu. Jednak po zakończeniu prac trzeba pamiętać o dokładnym oczyszczeniu wnętrza domu z azbestowych włókien – najlepiej wykorzystując do tego celu podciśnieniowy sprzęt odkurzający z bardzo skutecznymi filtrami (99,99%).
Pokrycie dachu przeznaczone do usunięcia przez cały czas trwania pracy powinno być utrzymywane w stanie wilgotnym. Wystarczy, gdy będzie regularnie zraszane wodą – wtedy materiały zawierające azbest nie pylą i włókna nie unoszą się w powietrzu.
Demontaż wyrobów z azbestem powinien być wykonywany jak najostrożniej. Tam, gdzie jest to możliwe, bez ich uszkadzania.
Wszystkie zdemontowane materiały – odpady – powinny być pakowane w folię z polietylenu lub polipropylenu o grubości co najmniej 0,2 mm. Następnie powinny być tak zamykane, aby niemożliwe było przypadkowe otwarcie paczki – zgrzewane albo zaklejane taśmą klejącą.

Uwaga! Wyrobów zawierających azbest nie można pakować w worki papierowe lub kartony.

Kształtki i płyty powinny być delikatnie wkładane do foliowych worków...

...które są następnie szczelnie zamykane i...

...przed transportem dodatkowo pakowane w zbiorcze opakowania.

Później wszystkie pakunki powinny zostać oznakowane zgodnie z rozporządzeniem ministra gospodarki z 14 sierpnia 1998 r. Etykiety muszą być trwałe, aby nie uległy zniszczeniu na przykład pod wpływem niekorzystnych czynników atmosferycznych.
Przed załadowaniem worków z odpadami na samochód jego skrzynia ładunkowa powinna być oczyszczona i najlepiej wyłożona folią, aby zabezpieczyć worki przed ewentualnym uszkodzeniem. Koncesjonowany wykonawca ma obowiązek wystawienia karty przekazania odpadów. Tak przygotowane są wywożone na specjalne składowiska.
Po zakończeniu prac wykonawca ma obowiązek uprzątnięcia terenu z pozostałości azbestu. Powinien zastosować czyszczenie na mokro albo podciśnieniowy sprzęt odkurzający. Na koniec prac firma przedstawia właścicielowi domu oświadczenie potwierdzające rzetelność wykonanych prac rozbiórkowych i oczyszczenia terenu z pozostałości azbestu.

Uwaga! Prace usuwania pokrycia z domu jednorodzinnego o powierzchni podstawy 100-130 m² z reguły są prowadzone przez jeden dzień. Jeśli trwają dłużej, pod koniec każdej zmiany roboczej powinny zostać oczyszczone drogi komunikacyjne i sprzęt, który był używany. Należy pamiętać, by do terminu zakończenia demontażu pokrycia dachowego dostosować termin rozpoczęcia prac sprawdzających więźbę i wykonanie nowego pokrycia. Ale o tym za miesiąc... 

Metr kwadratowy eternitu waży około 16 kg. Zdjęty azbest z dachu o powierzchni 130 m² pokrycia będzie ważył ponad 2 t.

Pracownicy mogą dostawać się na dach przez otwory dachowe tylko wtedy, gdy prace są prowadzone w niezamieszkanym domu.


OCEŃ, KIEDY MUSISZ USUNĄĆ AZBEST*

Z każdej grupy wybierz jedną pozycję. Jeśli prawdziwe są dwie odpowiedzi – wybierz tę, która ma wyższą punktację. Po zakreśleniu odpowiedzi we wszystkich grupach zsumuj punkty i sprawdź, jak szybko należy przeprowadzić prace demontażowe.

I stopień pilności – 65 i więcej punktów (wymiana lub naprawa jest wymagana bezzwłocznie).
II stopień pilności – od 35 do 65 punktów (ponowna ocena jest wymagana po roku).
III stopień pilności – do 35 punktów (ponowna ocena w terminie do pięciu lat).

Grupa I
Jaki jest sposób zastosowania azbestu?

A. Powierzchnia pokryta masą natryskową z azbestem - 30
B. Tynk zawierający azbest - 30
C. Lekkie płyty izolacyjne z azbestem (ciężar objętościowy<1000 kg/m³) - 25
D. Pozostałe wyroby z azbestem (na przykład eternit) - 25

Grupa II
Jaki jest rodzaj azbestu?

A. Chryzotyl1 - 5
B. Inny azbest2 (na przykład krokidolit) - 15

Grupa III
Jaka jest struktura powierzchni wyrobu z azbestem?

A. Rozluźniona (naruszona) struktura włókien - 30
B. Mocna struktura włókien, ale z niewystarczającą powłoką farby (lub w ogóle bez niej) - 10
C. Pomalowana i nieuszkodzona powłoka zewnętrzna - 0

Grupa IV
Jaki jest zewnętrzny stan wyrobu z azbestem?

A. Duże uszkodzenia3 - 30
B. Małe uszkodzenia4 - 10
C. Brak uszkodzeń - 0

Grupa V
Jaka jest możliwość uszkodzenia powierzchni wyrobu z azbestem?

A. Wyrób jest przedmiotem jakichś prac - 15
B. Wyrób jest narażony na uszkodzenia (jest umieszczony do wysokości 2 m) - 10
C. Wyrób jest narażony na uszkodzenia mechaniczne - 10
D. Wyrób jest narażony na wstrząsy i drgania - 10
E. Wyrób jest narażony na działanie czynników atmosferycznych - 10
F. Wyrób znajduje się w zasięgu silnych ruchów powietrza - 10
G. Wyrób nie jest narażony na wpływy zewnętrzne - 0

Grupa VI 
Jak jest wykorzystywane pomieszczenie?

A. Regularnie przez dzieci, młodzież lub sportowców - 35
B. Regularnie przebywają w nim inne osoby - 30
C. Pomieszczenie jest wykorzystywane czasowo - 20
D. Pomieszczenie jest wykorzystywane rzadko - 10

Grupa VII
Jak jest usytuowany wyrób?

A. Bezpośrednio w pomieszczeniu - 30
B. Za zawieszonym nieszczelnym sufitem lub innym pokryciem - 25
C. W systemie wywietrzania pomieszczenia (kanały wentylacyjne) - 25
D. Za zawieszonym szczelnym sufitem lub innym pokryciem, ponad pyłoszczelną powierzchnią lub poza szczelnym kanałem wentylacyjnym - 10

*Ocena stanu i możliwości bezpiecznego użytkowania wyrobów zawierających azbest (na podstawie załącznika nr 1 do rozporządzenia ministra gospodarki, pracy i polityki społecznej z 2 kwietnia 2004 r.).
1 chryzotyl (azbest biały) – najczęściej stosowany w produkcji wyrobów azbestowo-cementowych (na przykład eternitu) oraz popularnych wyrobów tkanych i przędz termoizolacyjnych.
2 krokidolit (azbest niebieski) – najbardziej szkodliwa – rakotwórcza i mutagenna – odmiana azbestu. Amosyt (azbest brązowy) – mniej szkodliwy od krokidolitu, a bardziej od chryzotylu. Stosowany w zachodnioeuropejskich (nie w polskich) tynkach i powłokach ogniochronnych.
3 duże uszkodzenia – widoczne pęknięcia lub ubytki na powierzchni równej lub większej niż 3% powierzchni wyrobu.
4 małe uszkodzenia – brak widocznych pęknięć, a ubytki na powierzchni mniejsze niż 3% powierzchni wyrobu.

CO POWINNO SIĘ ZNALEŹĆ W UMOWIE Z WYKONAWCĄ

- termin rozbiórki;
- powierzchnia dachu;
- orientacyjna ilość powstałych odpadów zawierających azbest;
- numer decyzji zezwalającej na działalność firmy w zakresie wytwarzania odpadów niebezpiecznych;
- deklaracja wykonawcy, że prace zostaną przeprowadzone zgodnie z rozporządzeniem ministra gospodarki, przepisami bhp i Prawa budowlanego;
- kwota, którą trzeba zapłacić wykonawcy za rozbiórkę płyt (albo cena jednostkowa za usunięcie metra kwadratowego eternitu).

PODLICZAMY PUNKTY

Jak szybko trzeba zmienić pokrycie dachu jednorodzinnego domu?


Pokrycie z płyt azbestowo-cementowych - 10
Azbest chryzotylowy (chryzotyl) - 5
Mocna struktura włókien, ale bez zewnętrznej powłoki farby - 10
Małe uszkodzenia - 10
Wyrób narażony na działanie czynników atmosferycznych - 10
Pomieszczenia wykorzystywane przez dzieci i młodzież - 35
Wyrób za zawieszonym szczelnym sufitem - 10

W sumie: 90 punktów
Eternit powinien zostać niezwłocznie pokryty powłokami zabezpieczającymi albo usunięty

Jak szybko należy zmienić pokrycie na budynku gospodarczym?


okrycie z płyt azbestowo-cementowych - 10
Azbest chryzotylowy (chryzotyl) - 5
Mocna struktura włókien, ale bez zewnętrznej powłoki farby - 10
Brak uszkodzeń - 0
Wyrób narażony na działanie czynników atmosferycznych - 10
Pomieszczenie rzadko wykorzystywane - 10
Wyrób za szczelną podbitką z płyt drewnopochodnych - 10

W sumie: 55 punktów
Ponowna ocena pokrycia powinna być przeprowadzona za rok

Poznaj swoją przyszłość

Jedna z najlepszych wróżek w Polsce Wróżka Mira Elżbieta Sobczyk odpowiada na pytania na swoim Facebooku  lub przez e-mail. Problemy ze zdrowiem lub w sprawach "miłosnych" ? A może interesują Cię kwestie finansowe?  Sprawdź swoją przyszłość. Jej odpowiedzi pomogły już tysiącom ludzi w Polsce. Można się z nią skontaktować Jej profil na Facebooku lub http://twojawrozka24.pl
Podobne posty