Nawiewniki. Wentylacja

Dobre powietrze w domu zależy od sprawnej wentylacji, dzięki której zużyte powietrze usuwane jest na zewnątrz. Ale, by je usunąć najpierw trzeba doprowadzić świeże. W jaki sposób? Na przykład przez nawiewniki.

Szczelne nie znaczy lepsze
Chociaż coraz więcej mówi się o potrzebie doprowadzania do pomieszczeń dostatecznej ilości świeżego powietrza, nadal chętniej kupowane są szczelne okna.
Prawdą jest, że w pomieszczeniach z oknami rozszczelnianymi lub wyposażonych w nawiewniki zużycie ciepła na ogrzewanie jest większe niż w pomieszczeniach ze szczelnymi oknami. Ale po pierwsze – różnica jest niewielka, po drugie – w zamian za to mamy czyste powietrze, żadnych kłopotów z wilgocią, pleśniami i przyspieszoną degradacją budynku. Słowem – czyste powietrze i zdrowy dom.
W niektórych krajach wymaga się, by nawiewniki były wyposażone w element uniemożliwiający odwrotny przepływ powietrza – z pomieszczenia na zewnątrz. Zapobiega to niekontrolowanej ucieczce ciepłego powietrza.
Na podstawie różnic w budowie i w zasadzie działania można wyodrębnić trzy podstawowe grupy nawiewników.

Nawiewniki ze stałym otworem i klapą
Nawiewniki ze stałym przekrojem otworu wlotowego (stałym otworem)  nie zawierają żadnych elementów ruchomych, a strumień przepływającego przez nie powietrza zależy tylko od różnicy ciśnienia na zewnątrz i wewnątrz pomieszczenia – tak jak w rozszczelnionych oknach. Taki typ nawiewników nie jest dopuszczony do stosowania w Polsce.
Ulepszoną wersją nawiewników ze stałym otworem są nawiewniki z klapą. Po stronie pomieszczenia wyposażone są w klapę umożliwiającą całkowite zamknięcie lub otwarcie otworu doprowadzającego powietrze do pomieszczenia. W nawiewniki z klapą wyposażone są niektóre okna połaciowe.
W pomieszczeniach z takimi oknami para wodna nie skrapla się na wewnętrznych powierzchniach szyb, ram okiennych ani na ścianach zewnętrznych.

Nawiewniki regulowane ręcznie...
Nawiewniki z ręcznie regulowanym przekrojem otworu wlotowego wyposażone są w ruchomą przesłonę oraz pokrętło służące do sterowania jej położeniem w sposób ciągły lub skokowy (co najmniej w trzech pozycjach). Umożliwiają dostosowywanie intensywności wentylacji do potrzeb i reagowanie na zmiany warunków atmosferycznych.

...albo automatycznie
Nawiewniki z automatyczną regulacją otwarcia otworu wlotowego wyposażone są w elastyczne przysłony wykonane z tworzyw sztucznych. Ich położenie zmienia się samoczynnie i zależy albo od różnicy ciśnienia po obu stronach nawiewnika albo od wilgotności względnej powietrza w pomieszczeniu. Użytkownicy pomieszczeń nie mają bezpośredniego wpływu na otwarcie lub zamknięcie nawiewników.
Niektóre nawiewniki powietrza z automatycznie regulowanym strumieniem powietrza wyposażone są w elementy do tłumienia dźwięków. Wtedy oprócz funkcji wentylacyjnej pełnią również funkcję ochrony akustycznej. Elementy tłumiące hałas powodują jednak znaczne opory przepływu powietrza i dlatego takie nawiewniki są przeznaczone przede wszystkim do budynków z wentylacją mechaniczną.
Sterowane ciśnieniem. Większość nawiewników sterowanych różnicą ciśnienia stosuje się w budynkach z mechaniczną wentylacją wywiewną. Strumień wpuszczanego przez nie powietrza jest bowiem ograniczany przez przymknięcie otworu wlotowego wówczas, gdy różnica pomiędzy ciśnieniem zewnętrznym a panującym w pomieszczeniu przekracza 20 Pa. W budynku z wentylacją grawitacyjną taka wartość różnicy ciśnienia jest właściwie niemożliwa, ponieważ w średnich warunkach meteorologicznych w sezonie grzewczym wynosi ona zaledwie 4 Pa.
Zamykanie otworu wlotowego może odbywać się w sposób ciągły lub dwustopniowy.
Sterowane wilgotnością. Są to nawiewniki, których zadaniem jest niedopuszczenie do nadmiernego wzrostu wilgotności względnej powietrza w pomieszczeniu. Wyposażone są w czujniki sterujące otwarciem przysłony otworu przepływowego.
Nawiewnik pozostaje w pozycji minimalnego otwarcia, gdy wilgotność względna w pomieszczeniu jest niższa niż 35%. Gdy wilgotność wzrasta od 35 do 70%, nawiewnik stopniowo się otwiera, a gdy górna granica zostanie przekroczona – pozostaje całkowicie otwarty.

Dwa w jednym
Obecnie powstają konstrukcje nawiewników, których stopień otwarcia może być regulowany dwojako: przysłoną ręczną lub automatycznie – przysłoną elektryczną sterowaną różnicą ciśnienia. Konstrukcje takie zapewniają większy komfort cieplny w pomieszczeniach niż nawiewniki z wyłącznie ręcznym sterowaniem. Automatycznie zabezpieczają je przed wyziębieniem w okresie niekorzystnych warunków atmosferycznych – silnych wiatrów i niskiej temperatury zewnętrznej.

Nie całkiem szczelne
Ze względu na konieczność zapewnienia ciągłego minimalnego dopływu świeżego powietrza do pomieszczeń przyjęto, że nawiewniki nie powinny się szczelnie zamykać. Przez nawiewnik, którego klapka zamykająca jest całkowicie zamknięta powinno przepływać od 20 do 30% strumienia powietrza przepływającego przez całkowicie otwartą klapkę. Ilość powietrza zewnętrznego, dopływającego do pomieszczenia, będzie wówczas co najmniej taka, jak przez rozszczelnione okno.

Gdzie montuje się  nawiewniki
Nawiewniki powietrza można montować:
- bezpośrednio w oknach; rozróżnia się wśród nich konstrukcje przeznaczone do montażu:
a) w skrzydle okna, między ramą a górną krawędzią szyby ; nadają się do jednoramowych okien z szybą zespoloną;

Nawiewniki powietrza można montować w skrzydle okna, między ramą a górną krawędzią szyby...
Autor: Grzegorz Otwinowski

b) w profilu ościeżnicy lub skrzydła;


...w profilu ościeżnicy...
Autor: AERECO
...lub w skrzydle.
Autor: AERECO

- w otworach okiennych, nad oknami lub obok okien;


Nawiewnik może być także zamontowany nad oknem.
Autor: FLOOP SYSTEM
...lub obok okna.
Autor: Grzegorz Otwinowski

- w roletach zewnętrznych; nawiewniki takie należy instalować w obudowie rolety;
- w ścianach zewnętrznych.

Uwaga! Z nawiewem powietrza zewnętrznego do pomieszczenia zawsze związane jest ryzyko wystąpienia przeciągu. Aby to zjawisko zminimalizować, zaleca się instalowanie nawiewników powietrza poza strefą przebywania ludzi, to znaczy na wysokości co najmniej 2 m od poziomu podłogi.


Nawiewniki mogą być instalowane w oknach...
Autor: AERECO
...albo w ścianie.
Autor: AERECO

Smutna rzeczywistość
Dotychczas udzielono jedynie trzech aprobat na okna wyposażone w nawiewniki powietrza i jednej – na nawiewniki higrosterowalne. Wszystkie te produkty zostały zaprojektowane i są wytwarzane za granicą. Procedura aprobacyjna w sprawie kilku innych, produkowanych w Polsce, jest w toku.
Mimo dość dużego zainteresowania nawiewnikami powietrza niewiele budynków wyposaża się w te urządzenia. Powodów jest kilka. Standardowe, szczelne okna są tańsze od okien z nawiewnikami powietrza, więc inwestorzy częściej je wybierają.
Rzadko także nawiewniki pojawiają się w projektach nowych domów, być może z powodu braku jasnych przepisów lub z obawy przed nowymi rozwiązaniami.
Producenci okien również nie są skłonni ponosić ryzyka związanego z uruchamianiem seryjnej produkcji okien wyposażonych w nawiewniki ze względu na wyższe koszty i obawę, że zainteresowanie ze strony klientów będzie niewielkie. Tymczasem nawiewniki to dobry i niezbyt kosztowny sposób zapewnienia dopływu świeżego powietrza do pomieszczeń.

Ile za nawiewnik

Najwygodniej od razu kupić okna z nawiewnikami, ale można także zamontować nawiewniki w istniejących szczelnych oknach. Firmy sprzedające nawiewniki często współpracują z przeszkolonymi ekipami, które mogą wykonać nam taką usługę. Za montaż pojedynczego nawiewnika trzeba zapłacić około 60 zł. Warto przedtem upewnić się u producenta okien, czy wraz z zamontowaniem nawiewnika nie utracimy gwarancji na okno.
Nawiewniki (wraz z osłoną zewnętrzną) montowane bezpośrednio w oknie kosztują:
- nawiewnik z klapą – 50 zł;
- higrosterowany: biały – 125 zł, brązowy – 140 zł; biały tłumiący hałas – 150 zł;
- z ręcznie regulowanym otworem wlotowym – do 230 zł.
Za nawiewniki do montażu w otworach okiennych trzeba zapłacić 280-1300 zł za metr, zależnie od wydajności, od tego czy napływ powietrza jest grawitacyjny, czy wymuszony (z silnikiem elektrycznym), czy nawiewnik tłumi hałas, czy nie.
Nawiewniki montowane w ścianach kosztują:
- najprostszy – około 590 zł;
- ze zmienną wydajnością, sterowany automatycznie jednocześnie wilgotnością i temperaturą, programowalny, wyposażony w silniki, dwustopniowy, wyposażony w filtry przeciw owadom, kurzowi, pyłkom (dla alergików) – 3500 zł.
Niektóre firmy indywidualnie dla każdego domu i panujących w nim warunków dobierają najlepsze urządzenie. Biorą pod uwagę usytuowanie domu, przeznaczenie poszczególnych pomieszczeń, czy jest wentylacja i jak działa (wielkość ciągu kominowego).

Co to są nawiewniki?
Nawiewniki to specjalne urządzenia do instalowania w oknach lub w ścianie, których zadaniem jest dostarczanie świeżego powietrza do pomieszczeń zamkniętych. Nawiewniki mogą być metalowe – z blachy stalowej lub aluminium – albo z tworzywa sztucznego.


Autor: RENSON N.V.

Co jest prawdą, a co nie?
Często zdarza się, że opinie na temat okien z nawiewnikami są przesadzone albo po prostu nieprawdziwe, dlatego warto przypomnieć:
- to prawda, że nawiewniki instalowane nad szybą zespoloną mogą obniżać izolacyjność cieplną okna w nieco większym stopniu niż nawiewniki montowane w profilach okiennych;
- prawda, że okna z nawiewnikami mają gorszą izolacyjność akustyczną i szczelność na przenikanie wody opadowej niż okna szczelne, ale okap w wystarczającym stopniu chroni nawiewnik przed przenikaniem do pomieszczenia wody opadowej;
- nieprawda, że nawiewniki instalowane w profilach okiennych zmniejszają w istotny sposób sztywność i współczynnik przenikania ciepła całego okna.
Powinniśmy również zdać sobie sprawę, że ani rozszczelnianie okien, ani zastosowanie okien z nawiewnikami nie eliminuje konieczności okresowego wietrzenia pomieszczeń przez otwieranie okien, zwłaszcza w okresach wzmożonej emisji zanieczyszczeń (na przykład w czasie przygotowywania posiłków czy prania).
Podobne posty