Projekt taniego domu - po czym go poznać? Dla początkujących

Zanim zdecydujemy się na budowę własnego domu, najczęściej oglądamy setki gotowych projektów w katalogach domów jednorodzinnych. Zwykle wybieramy taki, który ładnie wygląda na rysunkach perspektywicznych. A przecież warto też zwrócić uwagę, na jaki dom się dacydujemy: tani czy drogi, skromny czy luksusowy?

Na podstawie danych z katalogu nie uda się co prawda sporządzić precyzyjnego kosztorysu budowy domu, ale na etapie wyboru projektu tak szczegółowe informacje nie są jeszcze potrzebne. W zupełności wystarczy tylko orientacyjne określenie kosztów budowy. A to można zrobić już po przeanalizowaniu informacji zawartych w projekcie.

Dom mały czy duży

Gdy poszukujesz projektu taniego domu, nie możesz sobie pozwolić na wielkie powierzchnie. Każdy dodatkowy metr pociąga za sobą koszty nie tylko budowy, ale przede wszystkim ich wykończenia. Tymczasem o wygodzie domu nie decyduje jedynie jego powierzchnia, ale także funkcjonalnie zaprojektowane wnętrze oraz odpowiednia ilość pomieszczeń gospodarczych i pomocniczych. Warto dokładnie „liczyć” każdy metr, a zaoszczędzone pieniądze wydać na przykład na lepsze wyposażenie domu.
Wygodny dom dla czteroosobowej rodziny można zaprojektować na powierzchni nie przekraczającej 110-120 m2 (netto, bez powierzchni garażu).
Dom, w którym znajdzie się miejsce na dodatkowy pokój wykorzystywany jako gabinet, biblioteka czy pokój gościnny, zwykle można zaprojektować na powierzchni nie przekraczającej 140-150 m2. Jednak na te dodatkowe 20-40 m2 powierzchni trzeba wydać od 30 000 do nawet 100 000 zł. W polskich realiach nowo budowane domy o powierzchni przekraczającej 180-200 m2 pod względem kosztów można już zaliczyć do luksusowych. W takich okazałych budynkach pomieszczenia mogą mieć dość znaczną powierzchnię lub program funkcjonalny może być bardziej rozbudowany (na przykład o saunę czy pokój rekreacyjny). Ale za to wszystko trzeba odpowiednio dużo zapłacić, tym bardziej że w takich domach wystrój elewacji oraz stosowane materiały wykończeniowe zwykle do tanich nie należą.

Z garażem czy bez. Cena wykonania 1 m2 garażu w obrysie domu zwykle nie przekracza połowy ceny 1 m2 powierzchni mieszkalnej. Jednak sposób wykończenia może tę cenę znacznie podnieść. Dlatego jeśli nie masz zbyt dużo pieniędzy na budowę, może nie warto wydawać ich na garaż. O wiele taniej będzie, gdy wybierzesz projekt domu z wiatą na samochód.

Ile naprawdę kosztuje 1 m2 domu. Za 1 m2 domu o średnim standardzie wykończenia trzeba zapłacić w zależności od sposobu budowy i regionu od 1500 do 3000 zł. Znając cenę 1 m2 oraz powierzchnię całkowitą domu, można obliczyć, czy na budowę należy przewidzieć 150 000 zł czy też 750 000 zł. Oczywiste jest, że im dom ma mniejszą powierzchnię, tym mniej kosztuje.
Trzeba pamiętać o tym, że w zależności od źródła informacji (broszura wydawana przez SEKOCENBUD, oferty firm budowlanych, znajomi, którzy budują dom lub właśnie go ukończyli), uzyskane ceny 1 m2 mogą się odnosić do różnych powierzchni domu. Mogą określać powierzchnię całkowitą, czyli sumę powierzchni wszystkich kondygnacji mierzoną po zewnętrznym obrysie ścian lub powierzchnię netto – sumę powierzchni podłóg wszystkich pomieszczeń budynku mierzoną w świetle konstrukcji ścian (bez tynków, okładzin czy boazerii). Różnica między nimi jest dość duża i zwykle wynosi 20 do 30%, a to może oznaczać już całkiem spore pieniądze.



Jeśli poszukujesz projektu taniego domu, na pewno lepszy będzie dom dom o powierzchni na przykład 102 m2 niż 174...
Autor: Agnieszka Sternicka , Marek Sternicki
... mimo że cena 1m2 małego domu jest nieco wyższa niż dużego.
Autor: Agnieszka Sternicka , Marek Sternicki
Koszty wybudowania domu będą mniejsze, gdy zamiast garażu zdecydujesz się na wiatę.
Autor: Agnieszka Sternicka , Marek Sternicki

Dom parterowy czy piętrowy
Bez szczegółowego kosztorysu trudno jest rozstrzygnąć, który dom będzie tańszy, zwłaszcza jeśli porównujemy domy o podobnej powierzchni i standardzie wykończenia. Dom piętrowy czy z poddaszem użytkowym będzie miał mniej fundamentów i mniejszą powierzchnię dachu niż dom parterowy o podobnej powierzchni. Za to w domu piętrowym trzeba wykonać dodatkowe konstrukcje: strop między kondygnacjami (jest droższy od podłogi na gruncie) oraz schody.
Łatwo natomiast porównać wielkość powierzchni przeznaczonej na komunikację (wiatrołap, hol, korytarze, schody). Zwykle jest ona większa w domu piętrowym, ale nie jest to regułą, gdyż wiele zależy od układu pomieszczeń i umiejętności projektanta. Oszczędnie zaprojektowana komunikacja to oczywisty zysk dla przyszłego inwestora.

Z piwnicą czy bez. Tani dom to dom bez piwnic. Koszty jej budowy mogą bowiem przekroczyć 30% wartości domu. O tym, że wykonanie piwnic jest takie drogie, decyduje duży zakres robót ziemnych, konieczność zaprojektowania odpowiednio wytrzymałych elementów konstrukcyjnych (ławy fundamentowe, ściany, podłoga, strop), a czasem wykonanie drenażu czy szczelnych izolacji przeciwwodnych.


Dom piętrowy o powierzchni 122,3 m2.
Autor: Agnieszka Sternicka , Marek Sternicki
Dom parterowy o powierzchni 138,3 m2 (+ garaż 29,2 m2).
Autor: Agnieszka Sternicka , Marek Sternicki


W domu parterowym często powierzchnia komunikacyjna jest mniejsza niż w domu piętrowym o tej samej powierzchni, ale przez to dom ma bardziej rozbudowaną bryłę.
Autor: Agnieszka Sternicka , Marek Sternicki

Ściany jedno- czy wielowarstwowe

To, jakie i z czego mają być ściany domu, wyczytasz w opisie projektu. W budownictwie tradycyjnym tańsze są ściany jedno- i dwuwarstwowe, a droższe ściany trójwarstwowe. Wynika to przede wszystkim z konieczności wybudowania dodatkowej warstwy osłonowej i ewentualnie jej wykończenia. Warstwę osłonową można na przykład wykonać ze zwykłej cegły pełnej, a następnie otynkować lub użyć droższej cegły klinkierowej, która nie wymaga tynkowania. W pierwszym wypadku wydamy więcej na robociznę, w drugim – na materiał.

Elewacja z cegły świadczy o tym, że ściany tego domu są trójwarstwowe. Jest to co prawda jedno z droższych rozwiązań, ale za to charakteryzuje się najlepszymi parametrami technicznymi i bardzo atrakcyjnym wyglądem.
Autor: Maja Sokołowska

Jeśli strop, to jaki
Z opisu projektu dowiesz się też, jaki strop został przewidziany w wybranym domu. Najpopularniejsze są stropy gęstożebrowe pomimo ich nie najniższej ceny. Koszt wykonania 1 m2 takiego stropu to około 100-120 zł. Do tej ceny należy doliczyć jeszcze koszt wykonania wieńca, ewentualnych żeber rozdzielczych oraz żelbetowych fragmentów stropu w miejscach, gdzie nie da się ułożyć pustaków, czyli dodatkowo 20-40 zł/m2. O wiele tańsze są prefabrykowane płyty kanałowe, ale kłopotliwy transport i konieczność wynajęcia dźwigu do ich ułożenia powodują, że są dość rzadko stosowane. W niektórych rejonach kraju popularne są żelbetowe stropy monolityczne wykonywane w całości na budowie. Dzieje się tak dlatego, że koszt materiałów potrzebnych do ich wykonania jest niski (30-40 zł/m2), a własnej robocizny nikt nie liczy. Dość tanie są tradycyjne stropy drewniane wykonane z niestruganych bali i desek. Jednak jeśli w takim stropie zastosuje się dobrze wysuszone i ostrugane belki, a podłoga będzie miała warstwę wytłumiającą i deski łączone na pióro i wpust, to jego cena może wzrosnąć kilkakrotnie i być wyższa od ceny stropu gęstożebrowego. Koszt lekkich stropów drewnianych (typu kanadyjskiego) jest niewiele niższy od ceny stropu gęstożebrowego.

W domach z drewna stropy drewniane są najkorzystniejszym rozwiązaniem.
Autor: Włodzimierz Echeński

Dach prosty czy skomplikowany

To sprawdzisz na rysunkach perspektywicznych i w opisie projektu. Konstrukcja dachu i jego pokrycie należą do kosztownych elementów domu i czasem mogą stanowić nawet 40% wartości gotowego budynku. Dlatego gdy szukasz projektu taniego domu, wybierz taki z prostym dachem o niezbyt dużej powierzchni. W domach jednorodzinnych konstrukcje dachów zwykle wykonuje się jako drewniane, dlatego koszt 1 m2 jest podobny, niezależnie od tego, czy jest to więźba tradycyjna czy z dźwigarów kratowych. Ale tak naprawdę o ilości pieniędzy, które trzeba wydać, decydować będzie rodzaj zastosowanego materiału pokrycia oraz ewentualna budowa poddasza użytkowego, w którym konieczne jest ocieplenie skośnych fragmentów połaci. Wtedy istotna jest ilość lukarn i połaci dachowych oraz stopień ich skomplikowania, ponieważ są to elementy utrudniające i zwiększające koszty wykonania każdego dachu. Należy jeszcze pamiętać, że każda obróbka blacharska, każdy gąsior czy dachówka czołowa sporo kosztują i w wielopołaciowych dachach mogą spowodować, że w końcowym efekcie koszt pokrycia 1 m2 dachu może być co najmniej dwa razy wyższy od ceny detalicznej 1 m2 dachówki czy blachy.

Dachy domów z poddaszem użytkowym są zwykle bardziej skomplikowane niż parterowych, bo pomieszczenia na górze trzeba dobrze doświetlić. Często wykonuje się lukarny, które wymagają osobnej konstrukcji i obróbek blacharskich.
Autor: Andrzej T. Papliński

Niektóre konstrukcje są drogie

Wnikliwy obserwator już na etapie oglądania rysunków w projekcie zauważy, czy trzeba będzie wykonywać drogie elementy konstrukcyjne. Wiele elementów żelbetowych, takich jak schody, słupy, podciągi, można zaliczyć do kosztownych, pomimo że cena betonu lub jego składników wcale nie jest taka wysoka. O wielkości wydatków związanych z ich wykonaniem często decydują większe koszty robocizny i konieczność użycia deskowania. Równie duży wpływ mają koszty transportu materiałów, kupowanych najczęściej w wielu miejscach. Trudno bowiem sobie wyobrazić przywiezienie stali, żwiru, piasku, cementu i desek jednym samochodem.

Do konstrukcji podrażających budowę domu należą schody i słupy.
Autor: Andrzej Szandomirski

Okna droższe od ścian

Szukając projektu taniego domu, należy unikać dużych przeszklonych powierzchni. Okna to spory wydatek przy budowie domu. Cena 1 m2 okna to 400-600 zł, a dla porównania ściany – 100-300 zł. Jeśli jeszcze wybierze się projekt z oknami okrągłymi lub łukowymi, to trzeba pamiętać, że ich cena jest wyższa o 30 do nawet 100% od porównywalnego okna prostokątnego. Do tego dochodzi jeszcze koszt wykonania skomplikowanego nadproża.

Ogród zimowy to już luksus. Jeśli nie jesteś pewny czy starczy ci na niego pieniędzy, wybierz projekt takiego domu, do którego ogród zimowy będzie można dobudować w późniejszym czasie.
Autor: Michał Glinicki , Jacek Kucharczyk

Jak będziesz budował

Zanim zabierzesz się do oceny projektów pod kątem kosztów budowy domu, musisz zdecydować, w jaki sposób będzie ona prowadzona. Ma to bardzo duży wpływ na cenę 1 m2 gotowego domu, ponieważ różnica może przekroczyć nawet 40% w zależności od tego, czy będziesz budować systemem gospodarczym, czyli własnymi siłami, systemem kontraktowym – z kilkoma wyspecjalizowanymi firmami, czy z dużą firmą wykonawczą. Dzieje się tak dlatego, że w przypadku zlecenia budowy firmie będziesz płacić nie tylko za materiały i robociznę, ale i za tak zwane koszty pośrednie (czyli utrzymanie biura, dyrekcji, działów księgowości, zaopatrzenia itp.), koszty zakupu dochodzące czasami do 20% wartości materiałów i podatek VAT. Mimo wszystko ta wyższa cena może i tak się opłacać, gdy nie jesteś w stanie poświęcić budowie zbyt dużo czasu lub o budowaniu nie masz zielonego pojęcia.

Pokój tańszy, łazienka droższa

Należy zdawać sobie sprawę z tego, że koszt wykończenia 1 m2 sypialni zawsze będzie sporo niższy od kosztu 1 m2 kuchni czy łazienki. Wielkość niektórych pomieszczeń może zatem w istotny sposób wpływać na całkowite koszty budowy domu. Dotyczy to szczególnie pomieszczeń, do których trzeba doprowadzić instalacje sanitarne, a potem odpowiednio je wykończyć i wyposażyć. Minęły już bowiem czasy, w których olejna lamperia była standardowym zabezpieczeniem ścian przed wilgocią. Obecnie króluje glazura układana zwykle na całą wysokość pomieszczenia. A to rozwiązanie, choć atrakcyjne, jest zdecydowanie droższe. Dlatego szukając projektu taniego domu, trzeba pamiętać, że ich powierzchnie nie powinny być przesadnie duże. Wyjątek stanowią kuchnie, w których przewidziano miejsce do spożywania posiłków (wygodne mają zwykle 12-18 m2).

Jeśli pomieszczenie takie jak łazienka czy kuchnia nie są położone blisko siebie, trzeba sie liczyć z większymi kosztami rozprowadzenia instalacji wodnej i kanalizacyjnej (koszty dodatkowych rur, kształtek i armatury).
Autor: Agnieszka Sternicka , Marek Sternicki

Najdroższe jest wykończenie

Kiedy dom ma już fundamenty, ściany, stropy i dach, wiele osób się cieszy, że tanio udało im się go wybudować. Tymczasem taki stan (surowy otwarty) to zaledwie 30-40% wartości domu. Przychodzi czas na instalacje i prace wykończeniowe. Trzeba wstawić okna i drzwi, ułożyć tynki, wykonać posadzki, kupić kocioł i grzejniki. Wykończenie i wyposażenie domu w dużej mierze zależy od naszych preferencji i możliwości finansowych.

Poznaj swoją przyszłość

Jedna z najlepszych wróżek w Polsce Wróżka Mira Elżbieta Sobczyk odpowiada na pytania na swoim Facebooku  lub przez e-mail. Problemy ze zdrowiem lub w sprawach "miłosnych" ? A może interesują Cię kwestie finansowe?  Sprawdź swoją przyszłość. Jej odpowiedzi pomogły już tysiącom ludzi w Polsce. Można się z nią skontaktować Jej profil na Facebooku lub http://twojawrozka24.pl
Podobne posty