Właściwy grzejnik na właściwym miejscu



Aby mieć pewność, że grzejniki, które zainstalujemy w naszym domu, zapewnią nam oczekiwany komfort cieplny, trzeba je odpowiednio dobrać (najlepiej na podstawie projektu), a potem jeszcze dobrze zainstalować.

Jak dobierać?

Można bez projektu. Grzejniki można, choć tego nie polecamy, dobrać w sposób przybliżony - bez projektu. Tak robi się najczęściej przy remontach i wymianie instalacji. W tym celu trzeba określić jednostkowe zapotrzebowanie na ciepło dla domu (W/m2), które w przybliżeniu wynosi:
- od 130 do 200 W/m2 - w domach o współczynniku przenikania ciepła przez ściany zewnętrzne U wyższym od 1 W/(m2·K);
- od 90 do 110 W/m2 - w domach, w których U wynosi około 0,7 W/(m2·K);
- od 60 do 70 W/m2 - w nowych domach o U około 0,3 W/(m2·K)
i pomnożyć je przez powierzchnię pokoi. Tak oblicza się przybliżone zapotrzebowanie na ciepło, czyli orientacyjną moc grzejników.

Uwaga! Ponieważ tak określona wartość zapotrzebowania na ciepło jest średnią dla całego domu, powinno się:
- moc grzejników w pomieszczeniach na parterze zwiększyć około 10%,
- do pomieszczeń w szczycie budynku (z co najmniej dwiema przegrodami zewnętrznymi) dobrać grzejniki większej mocy niż do pomieszczeń korzystniej zlokalizowanych (z jedną przegrodą zewnętrzną),
- nieco przewymiarować wszystkie grzejniki oraz zainstalować przy nich zawory termostatyczne, które zniwelują część błędów popełnionych przy doborze.

Lepiej z projektem. Projekt instalacji centralnego ogrzewania w domu jednorodzinnym kosztuje około 1000 zł, ale nie zawsze trzeba za niego dodatkowo płacić. Jeśli kupuje się gotowy projekt domu, zwykle wraz z dokumentacją architektoniczną otrzymuje się także projekt instalacji centralnego ogrzewania. Oprócz mocy grzejników są w nim także obliczone średnice przewodów, dobrany rodzaj armatury i wyliczone nastawy zaworów termostatycznych.

Dopasować do instalacji... Aby dobrze wybrać grzejnik, trzeba dopasować go nie tylko do zapotrzebowania na ciepło, ale także do parametrów pracy domowej instalacji centralnego ogrzewania (czyli maksymalnej temperatury wody zasilającej grzejniki i powracającej z nich). Im będą niższe, tym bardziej komfortowe warunki będą panowały w domu, ale grzejniki będą musiały mieć większą powierzchnię, a więc będą droższe.
W instalacjach ogrzewanych gazowym kotłem wiszącym parametry pracy nie mogą być wyższe niż 80/60°C (80°C - temperatura wody zasilającej grzejniki, 60°C - temperatura wody powracającej z grzejników). Instalacje zasilane pompami ciepła czy energią słoneczną projektuje się dla parametrów jeszcze niższych - 55/45°C lub 50/40°C.
Jeżeli producent podaje moc grzejników dla parametrów 75/65°C i takie mają być parametry pracy instalacji, można dobrać wielkość grzejników wprost z tabeli w katalogu producenta. Jeśli jest inaczej, trzeba pomnożyć zapotrzebowanie na moc przez współczynnik korekcyjny i dopiero wtedy dobierać grzejniki. Tabele współczynników korekcyjnych podawane są przez producentów.

Przykład:
- zapotrzebowanie na ciepło w pomieszczeniu - 1000 W,
- parametry, dla których producent podaje moc grzejników - 90/70°C,
- parametry pracy instalacji - 65/55°C,
- temperatura wewnętrzna w pomieszczeniu - 20°C,
- współczynnik korekcyjny - 1,85;
moc grzejnika: 1000 W x 1,85 = 1850 W.

...i trybu życia domowników. Jeśli często korzystamy z zaworów termostatycznych, na przykład zmniejszając temperaturę w sypialniach w ciągu dnia, i chcąc szybko ogrzać je wieczorem, powinniśmy zwiększyć moc zainstalowanych tam grzejników o 15%, a więc zamiast grzejnika o mocy 2000 W zainstalować nie mniejszy niż 2300 W (2000 W x 1,15 = 2300 W).

Określić sposób zasilania. O tym, jak będą zasilane grzejniki, decydują: sposób rozprowadzenia instalacji, względy estetyczne i finansowe (grzejniki zasilane od dołu są nieco droższe).
Do instalacji centralnego ogrzewania rozprowadzonych w podłodze zwykle montuje się grzejniki zasilane od dołu. Można do nich podłączyć instalację wychodzącą z podłogi lub ze ściany pod grzejnikiem. Do instalacji tradycyjnych (prowadzonych w ścianach lub po wierzchu) wybierane są przeważnie grzejniki zasilane z boku.

Dobrać odpowiednie wymiary. Po obliczeniu w projekcie mocy grzejników projektant instalacji - w porozumieniu z inwestorem - powinien dobrać ich wymiary, dopasowane do miejsc, w których mają być zainstalowane.
Każdy typ grzejnika oferowany jest w kilku wysokościach i kilkunastu długościach - od 400 do 3000 mm. Najpierw ustala się wysokość grzejnika, a potem jego długość i z tabeli wybiera grzejnik najbliższy ideałowi. Rzadko się zdarza, aby wybrane grzejniki były dokładnie dopasowane do okien.
Najlepiej, gdy grzejnik jest o 20-30 cm krótszy od parapetu lub wnęki podokiennej. Zbyt krótkie grzejniki nie wyglądają dobrze. Parapety umieszcza się zwykle 85 cm nad podłogą, dlatego najpopularniejsze są grzejniki wysokości 60 cm.

Jak zainstalować grzejniki, aby jak najefektywniej oddawały ciepło?

Grzejniki zasilane z boku



Zasilanie grzejnika powinno być podłączone do górnego króćca, a powrót do dolnego, w przeciwnym razie obniży się moc grzejnika. Grzejniki zasilane z boku najczęściej podłącza się jednostronnie, to znaczy przewody zasilający i powrotny umieszcza się z tej samej strony.
Autor: Agnieszka Sternicka , Marek Sternicki
Grzejnik dłuższy niż 2 m lub o długości czterokrotnie większej niż wysokość należy podłączyć krzyżowo, czyli przewód zasilający do górnego króćca grzejnika z jego jednej strony, powrotny– do dolnego króćca z drugiej strony.
Autor: Agnieszka Sternicka , Marek Sternicki
Możliwe jest również podłączenie siodłowe (przewód zasilający podłączony jest do dolnego króćca z jednej strony, powrotny – do dolnego z drugiej strony). Tak podłączony grzejnik powinien mieć moc o blisko 10% większą od obliczonej dla danego pomieszczenia.
Autor: Agnieszka Sternicka , Marek Sternicki
Grzejniki zasilane od dołu

Przewód zasilający powinien być zawsze podłączony do króćca bardziej oddalonego od krawędzi grzejnika, powrotny – do zlokalizowanego bliżej. Odwrotne podłączenie zmniejsza moc grzejnika nawet o połowę.
Autor: Agnieszka Sternicka , Marek Sternicki
Uwaga! Grzejniki z podłączeniem od dołu produkowane są jako prawe lub lewe. Niektórzy producenci oferują grzejniki tylko prawe, inni zgodnie z życzeniem klienta – prawe i lewe. Dotyczy to zwłaszcza grzejników jednopłytowych. Grzejniki dwupłytowe często są uniwersalne. Można je podłączyć z prawej strony lub – po odwróceniu grzejnika – z lewej.



Aby grzejniki pracowały prawidłowo, między powierzchnią wykończonej podłogi a dolną krawędzią grzejnika oraz między górną krawędzią grzejnika a spodem parapetu muszą pozostać co najmniej 10-centymetrowe odstępy. Wyjątkowo można je zmniejszyć do 7 cm, ale trzeba wtedy kupić grzejniki mocy 10% wyższej od obliczeniowej.
Autor: Agnieszka Sternicka , Marek Sternicki
Jeżeli odstępy będą zbyt duże (większe niż 22 cm), grzejniki będą wyglądały, jakby były zbyt małe. Jeśli parapet znajduje się niżej niż 50 cm od podłogi, trudno jest dobrać odpowiedni grzejnik. Większość producentów oferuje bowiem grzejniki płytowe wysokości co najmniej 30 cm.
Autor: Agnieszka Sternicka , Marek Sternicki
Pod parapetem umieszczonym na wysokości 40 cm od podłogi można zainstalować grzejnik płytowy, pod warunkiem że parapet jest zlicowany z powierzchnią ściany, czyli nie zakrywa grzejnika. Górna krawędź grzejnika powinna się wtedy znaleźć na wysokości parapetu.
Autor: Agnieszka Sternicka , Marek Sternicki


Jeśli parapet jest długi, lepiej zainstalować pod nim grzejnik jednopłytowy trochę krótszy od parapetu niż dwupłytowy o podobnej mocy, a więc znacznie krótszy.
Autor: Agnieszka Sternicka , Marek Sternicki


Do zawieszenia na ścianie bez okna powinno się wybrać grzejnik wysoki i krótki. Do montażu w takich miejscach przeważnie wybierane są grzejniki dwupłytowe wysokości 900 mm i długości dostosowanej do zapotrzebowania na ciepło. Nad grzejnikiem nieumieszczonym pod oknem powinno się zamocować parapet. W przeciwnym razie cząstki kurzu unoszone wraz z ciepłym powietrzem będą osiadały na ścianie i brudziły ją.
Autor: Agnieszka Sternicka , Marek Sternicki


Grzejnik nie powinien być także dłuższy niż parapet. W takiej sytuacji zamiast zbyt długiego – jednopłytowego – lepiej wybrać dwupłytowy o takiej samej mocy, bo będzie krótszy.
Autor: Agnieszka Sternicka , Marek Sternicki

Aby się nie zniszczyły podczas montażu

Większość grzejników można zamontować, nie wyjmując ich z fabrycznych opakowań, które chronią je przed zniszczeniem i zabrudzeniem w czasie prac wykończeniowych. Grzejniki powinny pozostać w opakowaniu nawet wtedy, gdy trzeba uruchomić instalację. Oczywiście moc opakowanych grzejników będzie znacznie mniejsza od mocy znamionowej, ale powinna wystarczyć do osuszania ścian i prowadzenia prac wykończeniowych w pomieszczeniach. Najlepiej, jeżeli opakowanie fabryczne zostanie zdjęte dopiero przed wprowadzeniem się do domu.

Aby dobrze „trzymały się ściany”

Kupując grzejniki, przeważnie otrzymujemy je wraz z zestawem zawieszeń. Nie zawsze jednak jest on przystosowany do materiału, z którego wykonane są ściany naszego domu.
Najczęściej składa się on z zawieszeń kątowych lub szynowych oraz kołków rozporowych i śrub. Będzie to idealny system mocowania na ścianach wykonanych z materiałów ceramicznych. Jeśli dom zbudowany jest z betonu komórkowego, to również możemy skorzystać z tego zestawu, pod warunkiem że wymienimy kołki rozporowe na przystosowane do montażu w materiałach porowatych. Standardowy zestaw montażowy nie zda natomiast egzaminu w domach o konstrukcji szkieletowej, których ściany pokryte są suchym tynkiem, czyli płytami gipsowo-kartonowymi. W tym wypadku będziemy musieli kupić specjalne zawieszenia dyblowe. Ten rodzaj zawieszeń można stosować praktycznie we wszystkich rodzajach ścian. Nie jest on jednak lubiany przez polskich instalatorów, gdyż wymaga większej precyzji oraz wywiercenia otworów dużej średnicy, przeważnie 19-milimetrowych.

Jedna, dwie, rzadko trzy płyty
Stosowane najczęściej grzejniki stalowe płytowe mogą mieć jedną, dwie lub trzy płyty. Jednopłytowe lepiej przekazują ciepło do pomieszczenia niż dwupłytowe - więcej ciepła oddają na drodze promieniowania, mniej - konwekcji. Ciepło wypromieniowane przez drugą płytę grzejników dwupłytowych nie trafia w całości do pomieszczenia - jest częściowo odbijane przez pierwszą. Z tego powodu moc drugiej płyty jest o około 30% mniejsza od mocy pierwszej. Grzejnik dwupłytowy jest droższy od jednopłytowego tej samej mocy.
Grzejniki trzypłytowe są jeszcze mniej korzystne ze względu na sposób przekazywania ciepła, moc i grubość i zwykle nie instaluje się ich w budynkach mieszkalnych. W budynkach modernizowanych w miejsce starych grzejników żeliwnych instaluje się zwykle grzejniki dwupłytowe. Przy tej samej długości grzejnika uzyskuje się wtedy większą moc lub przy zachowaniu tej samej mocy, instaluje się nieco krótszy grzejnik.


Autor: Agnieszka Sternicka , Marek Sternicki

MAM PYTANIE

Na jakiej ścianie najlepiej powiesić grzejnik? Czy zawsze na zewnętrznej? Jeśli tak, to dlaczego?

Ściana zewnętrzna jako najchłodniejsza w pomieszczeniu jest najlepszym miejscem na grzejnik. Dodatkowo jeszcze zwykle instaluje się go pod oknem. Tędy przez nieszczelności (w starej stolarce) albo nawiewniki lub rozszczelnienia (w nowych oknach) dostaje się do pomieszczenia chłodne powietrze, które następnie ogrzane przez grzejnik unosi się do góry i przemieszcza w kierunku przeciwległej ściany. Tam opada i dołem powraca w kierunku grzejnika. Grzejnik zawieszony na ścianie zewnętrznej pod oknem najefektywniej ogrzewa pomieszczenie.

Okno ma blisko trzykrotnie większy współczynnik przenikania ciepła niż ściana, dlatego właśnie pod nim powinien być umieszczony grzejnik.
Autor: Mariusz Bykowski

Gdzie umieścić w salonie dwa potrzebne do jego ogrzania grzejniki, jeśli według projektu okna mają sięgać do podłogi?
Ze względu na jakość wymiany ciepła najlepiej na ścianie zewnętrznej, czyli obok okien. Wtedy jednak może być kłopot z ustawieniem w salonie mebli w taki sposób, aby nie przysłaniały grzejników i nie zakłócały wymiany ciepła.
Można też w specjalnym kanale wykonanym wzdłuż okien i przykrytym estetyczną kratką zainstalować grzejniki kanałowe. Można wreszcie zrezygnować z tak dużych okien na rzecz tak zwanych panoramicznych, kończących się około 40 cm nad podłogą, i pod nimi zainstalować niskie i długie grzejniki.

Niski i długi grzejnik umieszczony pod wysokim oknem bardzo dobrze prezentuje się we wnętrzu. Nie można go zainstalować, jeśli okno w salonie ma stanowić jednocześnie wyjście na taras.
Autor: PURMO

Jaki grzejnik i gdzie powiesić w łazience?

Często do łazienek projektuje się takie grzejniki jak do pozostałych pomieszczeń domu, czyli stalowe płytowe. Niektórzy producenci takich grzejników zastrzegają jednak, by ich produktów nie instalować w łazienkach ze względu na możliwość korozji. Dlatego najlepiej wybierać do łazienek grzejniki tak zwane drabinkowe, specjalnie do tego przeznaczone.
Nie ma odrębnych wytycznych co do miejsca zawieszenia grzejnika w łazience. Zwykle wiesza się go tam, gdzie jest wolne miejsce - im niżej, tym lepiej. Jeśli jedna ze ścian łazienki jest ścianą zewnętrzną z oknem, oczywiście najlepiej zainstalować grzejnik właśnie tam.

Grzejnik drabinkowy lepiej nadaje się do łazienki niż stalowy płytowy nie tylko ze względu na odporność na korozję, ale także możliwość suszenia na nim ręczników.
Autor: Mariusz Bykowski

Jak osłonić brzydkie grzejniki, aby ich moc zbytnio się nie zmniejszyła?

Grzejników najlepiej wcale nie osłaniać, bo każdy rodzaj osłony pogarsza warunki wymiany ciepła. Jeśli jednak musimy to zrobić, wybierajmy osłony ażurowe, a nie pełne. Lepsze będą także materiały dobrze przewodzące ciepło (metale) zamiast dobrych izolatorów (na przykład drewna).
Pamiętajmy, aby do osłoniętego grzejnika zamontować głowicę termostatyczną ze zdalnym czujnikiem, bo w przeciwnym razie temperatura mierzona przez czujnik będzie wyższa niż rzeczywista w pomieszczeniu i w rezultacie pomieszczenie będzie niedogrzane.


Kanapa lub fotel przystawione bezpośrednio do grzejnika ograniczają ilość ciepła dostarczanego do pomieszczenia.
Autor: Piotr Mastalerz
Jeśli zdecydujemy się osłonić grzejnik, pamiętajmy, aby osłona miała otwory umożliwiające cyrkulację powietrza.
Autor: Krzysztof Zasuwik
Podobne posty